با افزایش سن، کاهش تدریجی کلاژن و الاستین، خشکی پوست و آسیب ناشی از نور خورشید باعث می شوند خطوط صورت، چروک ها و افتادگی پوست بیشتر دیده شوند. اما برای بهبود ظاهر پوست، همیشه لازم نیست سراغ جراحی هایی مانند لیفت صورت یا لیفت گردن رفت. جوانسازی بدون جراحی هوشمندانه ترین انتخاب است.
در این مقاله از مجله ایرانیان بررسی می کنیم کدام روش ها برای از بین بردن چروک، افتادگی، لک، کاهش حجم و بهبود کیفیت پوست کاربرد بیشتری دارند و هنگام انتخاب روش جوانسازی بدون جراحی باید به چه نکاتی توجه کرد.

جوانسازی بدون جراحی چیست؟
جوانسازی بدون جراحی به مجموعه ای از روش های زیبایی گفته می شود که بدون ایجاد برش و انجام جراحی سنتی، با هدف بهبود ظاهر پوست، کاهش چین و چروک، اصلاح برخی لک ها، تحریک کلاژن یا بازگرداندن حجم از دست رفته پوست استفاده می شوند.
البته همه این روشها کاملاً «غیرتهاجمی» نیستند. برای مثال، تزریق فیلر و بوتولینوم توکسین جراحی محسوب نمی شوند، اما تزریقی و پزشکی هستند. میکرونیدلینگ نیز با ایجاد سوراخ های بسیار ریز در پوست، در دسته روش های کم تهاجمی قرار میگیرد.
بهترین روش های جوانسازی بدون جراحی کدام اند؟
انتخاب بهترین روش جوانسازی بدون جراحی به این بستگی دارد که هدف شما کاهش چروک، سفت تر شدن پوست، رفع لک، اصلاح افتادگی یا بازگرداندن حجم صورت باشد.
روش های رایج عبارتاند از:
۱. جوانسازی با بوتولینوم توکسین برای چروک های صورت
بوتولینوم توکسین با کاهش موقت فعالیت برخی عضلات صورت، باعث می شود چروک هایی که در اثر حرکت عضلات ایجاد می شوند کمتر دیده شوند.
این روش بیشتر برای خطوطی مانند خط اخم، خطوط پیشانی و پنجه کلاغی کاربرد دارد. اثر آن معمولاً چند روز پس از تزریق شروع می شود و حدود ۳ تا ۴ ماه باقی می ماند، هر چند ماندگاری در افراد مختلف متفاوت است.
نکته مهم این است که بوتولینوم توکسین برای شل کردن عضله و کاهش چروک های حرکتی استفاده می شود و نمی تواند جایگزین فیلر و روش های سفت کننده ی پوست شود.
۲. جوانسازی بدون جراحی با فیلر
فیلرهای پوستی برای جبران بخشی از حجم از دست رفته و اصلاح برخی خطوط و فرورفتگی های صورت استفاده می شوند. برای گونه ها، لب، چانه و برخی خطوط و فرورفتگی های صورت می توان از فیلر استفاده کرد. فیلر با بوتاکس فرق دارد، بوتاکس حرکت عضلات را کاهش می دهد ولی فیلر برای حجم دهی و کانتور نواحی مختلف استفاده می شود.

۳. جوانسازی پوست با رادیوفرکانسی
رادیوفرکانسی یا RF یکی از روش های غیر جراحی برای سفت تر شدن پوست است. در این روش انرژی رادیوفرکانسی با ایجاد گرمای کنترلشده در بافت، فرایندهای مرتبط با بازسازی کلاژن را تحریک می کند.
رادیوفرکانسی غیر تهاجمی می تواند برای شلی و افتادگی خفیف تا متوسط پوست مورد استفاده قرار گیرد و نتیجه آن معمولاً تدریجی است. بسته به نوع دستگاه و ناحیه درمان، تعداد جلسات مورد نیاز متفاوت است و نمی توان برای همه افراد یک برنامه یکسان تعیین کرد.
۴. جوانسازی با اولتراسوند و هایفوتراپی
در روش های مبتنی بر اولتراسوند، انرژی صوتی به لایه های عمقی تر پوست منتقل می شود و گرمای کنترل شده ایجاد می کند. بعضی از روشهای اولتراسوند می توانند با تحریک تولید کلاژن، باعث سفت تر شدن و لیفت ملایم پوست شوند. نتیجه معمولاً تدریجی است و در برخی افراد طی چند ماه بهتر مشخص می شود.
۵. لیزر جوانسازی پوست
لیزرها یک گروه بسیار متنوع از درمان ها هستند و همه لیزرها عملکرد یکسانی ندارند. برخی لیزرها برای بهبود وضعیت بافت پوست، لک های ناشی از آفتاب و بعضی چروک ها استفاده می شوند. لیزرهای غیرتخریبی نیز می توانند با ایجاد گرما در لایه های زیرین پوست، بدون آسیب قابل توجه به سطح آن، به بهبود ظاهر پوست کمک کنند.
لیزرهای تخریبی یا resurfacing می توانند اثر قوی تری داشته باشند، اما در مقابل معمولاً به زمان بیشتری برای بهبود نیاز دارند و احتمال عوارض آنها نیز بیشتر است.
۶. میکرونیدلینگ؛ جوانسازی با تحریک کلاژن
میکرونیدلینگ با استفاده از سوزن های بسیار ظریف، سوراخ های کنترل شدهای در پوست ایجاد می کند تا فرایند ترمیم و تولید کلاژن تحریک شود. این روش می تواند برای خطوط ریز، ناهمواری بافت، برخی اسکارها، منافذ قابل مشاهده و شلی پوست مورد استفاده قرار گیرد. افراد تحت درمان رضایت بالایی را بعد از استفاده از این دستگاه ارائه دادند.
۷. پیلینگ شیمیایی برای جوانسازی پوست
پیلینگ شیمیایی با استفاده از مواد شیمیایی مناسب، لایه های مشخصی از پوست را لایه برداری می کند. این روش می تواند برای بهبود کدری پوست، برخی لک ها، ناهمواری رنگ پوست و خطوط سطحی استفاده شود. نوع و عمق پیلینگ تعیین می کند که میزان اثر و دوره بهبودی چقدر باشد.
پیلینگ های قوی تر الزاماً برای همه بهتر نیستند و انتخاب نادرست ماده یا غلظت می تواند باعث تحریک، تغییر رنگ یا آسیب پوست شود.

برای هر مشکل کدام روش جوانسازی بدون جراحی بهتر است؟
به جای انتخاب روش بر اساس تبلیغات، بهتر است ابتدا مشکل اصلی پوست مشخص شود.
اگر مشکل شما چروک پیشانی و خط اخم است
چروک های حرکتی ممکن است با بوتولینوم توکسین بهتر شوند؛ زیرا این درمان فعالیت عضلات مشخصی را بهطور موقت کاهش می دهد.
اگر صورت حجم خود را از دست داده است
در این شرایط ممکن است فیلرهای مناسب بتوانند بعضی نواحی را دوباره حجم دهی کنند. انتخاب ناحیه و نوع فیلر باید توسط پزشک انجام شود.
اگر پوست کمی شل شده است
روش هایی مانند رادیو فرکانسی یا برخی فناوری های اولتراسوند می توانند برای سفت تر شدن پوست مطرح باشند.
اگر مشکل اصلی لک و آسیب آفتاب است
بسته به نوع لک، لیزر، پیلینگ شیمیایی یا برخی درمان های موضعی ممکن است مورد استفاده قرار گیرند.
اگر بافت پوست ناهموار و خطوط ظریف دارید
میکرونیدلینگ و برخی روش های لیزری می توانند گزینههایی برای بهبود بافت پوست باشند.
جوانسازی بدون جراحی بهتر است یا لیفت صورت؟
اگر افتادگی پوست خفیف باشد، روش های غیر جراحی ممکن است بتوانند ظاهر پوست را تا حدی سفت تر و جوان تر کنند.
اما وقتی افتادگی شدید باشد، پوست اضافه زیادی وجود داشته باشد یا تغییرات ساختاری قابل توجهی روی پوست ایجاد شده باشد، روش های غیر جراحی معمولاً نمی توانند نتیجه ای مشابه جراحی ایجاد کنند.

ماندگاری جوانسازی بدون جراحی چقدر است؟
ماندگاری به روش درمانی، نوع محصول، ناحیه درمان، شرایط پوست و حتی سبک زندگی فرد بستگی دارد. برای نمونه، اثر بوتولینوم توکسین معمولاً حدود ۳ تا ۴ ماه باقی می ماند، درحالیکه نتیجه روش های تحریک کلاژن مانند رادیوفرکانسی و اولتراسوند به صورت تدریجی ظاهر می شود و می تواند مدت بیشتری باقی بماند. برخی فیلرها نیز موقتی هستند و با گذشت زمان توسط بدن جذب می شوند؛ بنابراین برای حفظ نتیجه ممکن است به درمان مجدد نیاز باشد.
عوارض جوانسازی بدون جراحی چیست؟
«بدون جراحی» به معنی «بدون عارضه» بودن نیست.
قرمزی، تورم، کبودی، حساسیت یا احساس ناراحتی از عوارضی هستند که بسته به روش درمان ممکن است ایجاد شوند. در برخی روش ها نیز عوارض جدی تر، هرچند کمتر شایع، امکانپذیر است.
برای مثال، فیلرها علاوه بر عوارض شایع مانند تورم و کبودی، در موارد نادر می توانند با تزریق ناخواسته داخل رگ باعث آسیب شدید بافتی، اختلال بینایی یا سکته شوند. در مورد بوتولینوم توکسین نیز عوارضی مانند کبودی، تورم و قرمزی ممکن است رخ دهد و بهندرت افتادگی پلک یا ابرو گزارش شده است.
چه کسانی نباید بدون مشورت پزشک سراغ جوانسازی بروند؟
مناسب بودن یک روش به شرایط فرد بستگی دارد. افرادی که بیماری های زمینه ای، مشکلات پوستی فعال، عفونت پوستی، سابقه واکنشهای شدید یا شرایط خاص پزشکی دارند، باید قبل از درمان با پزشک مشورت کنند.
در مورد فیلر، برای مثال، وجود التهاب یا عفونت فعال در ناحیه درمان از مواردی است که باید پیش از تزریق بررسی شود. همچنین ایمنی برخی درمان های زیبایی در دوران بارداری یا شیردهی به اندازه کافی مشخص نیست و نباید بدون نظر پزشک انجام شوند. برای مثال، FDA درباره بوتولینوم توکسین استفاده زیبایی در دوران بارداری یا شیردهی را توصیه نمی کند و درباره ایمنی فیلرها در این شرایط نیز اطلاعات کافی وجود ندارد.
آیا ترکیب چند روش جوانسازی بهتر است؟
گاهی پزشک ممکن است برای مشکلات مختلف صورت، بیش از یک روش را پیشنهاد کند. به عنوان مثال، ممکن است یک روش برای چروک های حرکتی، روش دیگری برای کاهش حجم و یک برنامه مراقبت پوستی برای کیفیت پوست در نظر گرفته شود.
با این حال، ترکیب درمان ها نباید صرفاً با هدف بیشتر کردن تعداد اقدامات انجام شود. زمان بندی، فاصله بین درمان ها، وضعیت پوست و ایمنی ترکیب روش ها باید توسط پزشک تعیین شود. American Academy of Dermatology نیز اشاره میکند که در برخی شرایط ترکیب درمانها میتواند نتیجه را بهتر و ماندگارتر کند، اما انتخاب آن باید فردی باشد.