محاسبه شاخص توده بدنی (BMI)
محاسبه bmi
شاخص توده بدنی (BMI) معیاری برای سنجش لاغری یا چاقی فرد بر اساس قد و وزن اوست و هدف از آن اندازهگیری توده بافتی بدن است. این شاخص کاربرد گستردهای دارد و به عنوان یک معیار کلی برای سنجش وزن مناسب با قد در نظر گرفته میشود.
بهطور مشخص، عددی که از محاسبه BMI به دست میآید، نشان میدهد فرد در کدام دسته قرار میگیرد: کموزن، وزن طبیعی، دارای اضافهوزن یا چاق. این محدودههای وزنی بسته به عواملی مانند منطقه جغرافیایی و سن تغییر میکنند و گاهی به بخشهای جزئیتری مثل «کمبود وزن شدید» یا «چاقی بسیار شدید» هم تقسیم میشوند.
کموزنی یا اضافهوزن میتواند اثرات چشمگیری بر سلامت فرد داشته باشد؛ بنابراین اگرچه BMI معیاری کامل و بینقص برای سنجش وزن سالم نیست، اما شاخص مفیدی است تا مشخص کند آیا فرد به آزمایشهای بیشتر یا اقدام خاصی نیاز دارد یا خیر.
برای مشاهده دستهبندیهای مختلف بر اساس این شاخص، به جدول زیر مراجعه کنید.
نمودار شاخص توده بدنی (BMI) برای بزرگسالان
این نمودار، دستهبندیهای مختلف شاخص توده بدنی را بر اساس دادههای سازمان جهانی بهداشت (WHO) نشان میدهد. رنگها بیانگر محدودههای اصلی BMI هستند و خطوط کانتور خاکستری، مقادیر عددی صحیح این شاخص را برای ترکیبهای مختلف قد و وزن نمایش میدهند.

خطرات و پیامدهای اضافهوزن
اضافهوزن احتمال ابتلا به مجموعهای از بیماریها و مشکلات جدی سلامت را افزایش میدهد. طبق اعلام مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها (CDC)، مهمترین این خطرات عبارتاند از:
- فشار خون بالا
- افزایش سطح کلسترول بد (LDL)، کاهش سطح کلسترول خوب (HDL) و بالا رفتن تریگلیسرید
- دیابت نوع دو
- بیماریهای عروق کرونر قلب
- سکته مغزی
- بیماریهای کیسه صفرا
- آرتروز (ساییدگی و تخریب غضروف مفاصل)
- آپنه خواب (قطع تنفس در خواب) و مشکلات تنفسی
- برخی از انواع سرطان (شامل سرطان مخاط رحم، پستان، روده بزرگ، کلیه، کیسه صفرا و کبد)
- کاهش کیفیت زندگی
- اختلالات روحی و روانی مانند افسردگی بالینی، اضطراب و موارد مشابه
- دردهای مزمن بدنی و دشواری در انجام برخی فعالیتهای فیزیکی
- افزایش احتمال مرگومیر در مقایسه با افرادی که وزن مناسب دارند
همانطور که از فهرست بالا مشخص است، اضافهوزن عوارض نامطلوب و حتی گاهی جبرانناپذیری به همراه دارد. به طور کلی پیشنهاد میشود افراد شاخص توده بدنی (BMI) خود را زیر ۲۵ نگه دارند، اما بهترین راه این است که با پزشک مشورت کنند تا مشخص شود چه تغییراتی در سبک زندگی برای حفظ سلامت آنها لازم است.
محدودیتهای شاخص توده بدنی (BMI)
اگرچه شاخص توده بدنی معیاری پرکاربرد و مفید برای ارزیابی وزن مناسب است، اما محدودیتهایی هم دارد. این شاخص صرفاً یک برآورد است و نمیتواند ترکیب اجزای بدن را محاسبه کند. با توجه به تفاوت در تیپهای بدنی و نحوه توزیع عضله، تراکم استخوان و چربی، این شاخص نباید تنها ملاک تعیین وزن سالم باشد، بلکه باید در کنار سایر معیارهای سنجش بررسی شود.
محاسبه bmi در بزرگسالان:
این شاخص نمیتواند کاملاً دقیق باشد، زیرا «وزن اضافی بدن» را میسنجد نه «چربی اضافی بدن» را. علاوه بر این، عواملی مانند سن، جنسیت، نژاد، حجم عضله، درصد چربی و میزان فعالیت روزانه روی آن اثر میگذارند. به عنوان مثال، فرد سالمندی که وزن مناسبی در این شاخص دارد اما کاملاً بیتحرک است، ممکن است با وجود نداشتن وزن بالا، چربی اضافه زیادی داشته باشد که برای سلامتی نامناسب است؛ در حالی که یک فرد جوانتر با همان مقدار عددیِ شاخص اما با درصد عضله بیشتر، بدنی سالم دارد. در ورزشکاران، بهویژه بدنسازانی که به دلیل سنگینتر بودن بافت عضلانی نسبت به چربی در دسته افراد دارای اضافهوزن قرار میگیرند، این وزن کاملاً با ترکیب بدنی آنها هماهنگ و سالم است.
به طور کلی، بر اساس گزارش مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها (CDC):
سالمندان در مقایسه با جوانانی که شاخص توده بدنی یکسانی دارند، معمولاً چربی بدنی بیشتری دارند.
زنان در مقایسه با مردانی که شاخص توده بدنی برابری دارند، معمولاً درصد چربی بالاتری دارند.
افراد عضلانی و ورزشکاران حرفهای ممکن است صرفاً به خاطر حجم بالای عضلاتشان، شاخص توده بدنی بالاتری داشته باشند.
محاسبه bmi در کودکان و نوجوانان:
همان عواملی که کارایی شاخص توده بدنی (BMI) را در بزرگسالان محدود میکنند، در مورد کودکان و نوجوانان نیز صدق میکنند. علاوه بر این، قد و میزان بلوغ جنسی هم میتواند بر این شاخص و میزان چربی بدن در کودکان اثر بگذارد. شاخص توده بدنی برای نشان دادن چربی اضافی در کودکان چاق، معیار دقیقتری نسبت به کودکان دارای اضافهوزن است؛ زیرا در دسته دارای اضافهوزن، بالا بودن این عدد میتواند ناشی از افزایش سطح چربی یا توده بدون چربی (شامل آب، اندامها، عضلات و بقیه اجزای بدن به جز چربی) باشد. در کودکان لاغر نیز تفاوت در عدد این شاخص ممکن است به دلیل تفاوت در توده بدون چربی باشد.
با همه اینها، شاخص توده بدنی برای ۹۰ تا ۹۵ درصد از افراد جامعه معیار مناسبی جهت سنجش چربی بدن است و میتوان از آن در کنار سایر روشهای اندازهگیری، به عنوان یک ابزار کاربردی برای تعیین وزن سالم فرد استفاده کرد.
![]()
روش محاسبه BMI
شاخص توده بدن (Body Mass Index) وزن فرد بر حسب کیلوگرم تقسیم بر مربع قد بر حسب متر BMI یک روش ارزان و آسان برای گروه های وزنی مختلف است.
شاخص توده بدنی (BMI) معیاری است که با استفاده از قد و وزن بدن و محاسبهی نسبت بین آن میتوان متوجه شد که هر شخص چقدر اضافه وزن دارد.

برای اکثر بزرگسالان ، BMI ایده آل در محدوده 18.5 تا 24.9 است.
اگر BMI شما:
• کمتر از 18.5 است، در محدوده کمبود وزن هستید.
• بین 18.5 تا 24.9 است، در محدوده وزن سالم هستید.
• بین 25 تا 29.9 است، شما در محدوده اضافه وزن هستید.
• بین 30 تا 39.9 است، شما در محدوده چاقی هستید.
درمان چاقی و معضلات آن
وقتی که BMI یک فرد از حالت نرمال بالاتر باشد آن فرد چاق محسوب میشود. همانطور که برای تمامی افراد واضح است فرد چاق نه تنها از چاقی رنج میبرد و تناسب اندام مناسبی ندارد بلکه مشکلات سلامتی بیشماری را تحمل خواهد کرد. افرادی که BMI آنها 40 یا بیشتراست، چاقی مفرط دارند. افراد با BMI 35یا بیشتر که یک بیماری مرتبط با چاقی مانند دیابت یا فشار خون بالا را تجربه می کنند، چاقی بیمارگونه نیز دارند.
برای کاهش خطر چاقی چه کاری میتوانیم انجام دهیم؟
خبر خوب این است که وزنهای بسیار زیاد با جراحی کاهش وزن کاهش مییابد. البته که خیلی از افراد با رژیم غذایی اصولی تحت نظرمستمرپزشک میتوانند کم کم به کاهش وزن دست یابند.

جراحی کاهش وزن
افرادی که چاقی بیش از حد دارند گاهی نمیتوانند با رژیم غذایی و ورزش به وزن ایدهآل برسند و یا انقدر این کار برای آنها زمانبر و خسته کننده شده است که ترجیح میدهند از روشی استفاده کنند که در زمان کوتاهتر به نتیجه برسد . دراین صورت از روشهای جراحی لاغری استفاده میکنند. این کار با توجه به نظر پزشک انجام میگیرد و برای هر شخص با توجه به شرایط بدنی،BMI آن شخص و میزان نیازبه کاهش وزن متفاوت است. با توجه به نظر پزشک متخصص و تستهایی که انجام میگیرد بهترین روش جراحی لاغری برای آن شخص انتخاب میشود.

آیا من کاندید مناسبی برای جراحی کاهش وزن هستم؟
به طورکلی، جراحی کاهش وزن در هر یک از شرایط زیر به شما توصیه میشود.
- BMI شما بالای 40 است.
- BMI شما بالا و شما دارای بیماریهای خاص مرتبط با چاقی هستید، مانند فشار خون بالا ، کلسترول بالا ، دیابت ، درد مفاصل شدید و …
- شما حداقل دو سال است که سعی در کاهش وزن دارید اما موفق به این کار نشده اید.
- شما حداقل 3-5 سال چاق هستید.
- شما عزم خود را برای کاهش وزن و حفظ یک سبک زندگی سالم برای بقیه زندگی خود جزم کرده اید.
آیا جراحی کاهش وزن ارزش آن را دارد؟
شکی نیست که خطرات سلامتی ناشی از چاقی از عوارض جانبی ناشی از جراحی کاهش وزن پیشی می گیرد. جراحی چاقی، دیابت، فشار خون بالا، بیماری های قلبی، آرتروز، کلسترول بالا و سایر شرایط خطرناک را بهبود می بخشد و در نتیجه کیفیت زندگی بهتری خواهد داشت.
بیشتر مطالعات نشان میدهد که بیش از 90 درصد افرادی که از چاقی شدید رنج میبرند با موفقیت 80_50 درصد از وزن اضافی خود را پس از جراحی از دست میدهند. چندین مطالعه مرتبط نشان داده است که خطر مرگ و میر در افراد چاقی که جراحی چاقی کرده اند کمتر از افرادی است که جراحی نکرده اند.

افرادی که چاقی کمتری دارند نیاز به جراحیهای چاقی ندارند و با رژیمهای لاغری، دستگاههای لاغری و ورزش میتوانند به اندام ایده آل برسند.
امروزه استفاده از دستگاههای لاغری بسیار مورد استقبال قرار گرفته است و نتایج بسیار خوب و فراتر از انتظار به دنبال دارد.
گروه کلینیکهای لاغری ایرانیان با 20 سال سابقه موفق و افتخارآمیز در زمینه لاغری و زیبایی، جدیدترین و به روزترین دستگاه های لاغری را دارا میباشد.
دستگاههای پیشرفته لاغری کلینیک ایرانیان
نوع دستگاههایی که در مراکزلاغری وجود دارد تاثیر بسیار مهمی در خدمات رسانی آن مرکز دارند. زیرا افرادی که به مراکز لاغری مراجعه میکنند افرادی با اندام متفاوت هستند. مرکزی که انواع دستگاههای لاغری را جهت برطرف کردن انواع مختلف چاقی و تایپهای بدنی متفاوت داشته باشد بسیار محدود است. در این خصوص کلینیک ایرانیان با دارا بودن بیش از ۱۵ نوع دستگاه در زمینه لاغری، این خواسته را به طور کامل پوشش میدهد.
برای اطلاع از تمامی دستگاههای لاغری کلینیک ایرانیان اینجا کلیک کنید.
لطفا جهت کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره دقیقتر با کارشناسان کلینیک ایرانیان با شماره تماس ۰۲۱.۷۵۹۰۰ تماس حاصل فرمایید.